Historia Indywidualnych Mistrzostw Polski na żużlu
Można powiedzieć, że rywalizacja o indywidualne mistrzostwo Polski na żużlu zapoczątkowała czarny sport w naszym kraju. 7 sierpnia 1932 w śląskich Mysłowicach rozegrano bowiem pierwsze oficjalne zawody o tytuł indywidualnego mistrza Polski na żużlu, choć w innej formie jaką znamy z dzisiejszych czasów. Rywalizacja odbywała się w 3 „klasach” w zależności od pojemności silnika. W klasie 250 cm³ zwyciężył Alfred Weyl, natomiast w klasie 350 cm³ oraz 500 cm³ najlepszy okazał się Rudolf Breslauer, znany również pod zmienionym po wojnie nazwiskiem Rudolf Wrocławski. Kolejne zawody odbyły się w roku 1933 oraz 1935. W latach 1936-1946 zawodów nie rozgrywano, a powrót do rywalizacji przypadł na rok 1947, kiedy to zawodnicy rywalizowali w ośmiu rundach i czterech klasach w zależności od pojemności silnika. Rok później zawody zaplanowane na koniec października w Krakowie nie odbyły się.
Sezon 1949 okazał się przełomowy, gdyż od tego czasu rywalizacja o tytuł najlepszego polskiego zawodnika trwa nieprzerwanie aż do dzisiaj. Rywalizacja na torze w Lesznie była również pierwszą bez podziału na pojemności silników, a triumfatorem turnieju okazała się legenda leszczyńskiego żużla – Alfred Smoczyk.
W latach 1953-1956 zdecydowano się na formułę kilku rund finałowych i tak oto 5 sierpnia 1956 rzeszowscy kibice mieli okazję do śledzenia rywalizacji najlepszych polskich żużlowców na torze przy dzisiejszej ulicy Hetmańskiej. Rzeszowską rundę zdobył Florian Kapała, który dwa lata później został zawodnikiem Stali. Legenda naszego klubu – Eugeniusz Nazimek zajął w zawodach 7 lokatę z dorobkiem 9 punktów, tuż przed Janem Malinowskim, który dwa lata później również został zawodnikiem Stali.
Dobre wyniki Floriana Kapały i Jana Malinowskiego w rozgrywkach ligowych w kolejnych latach już w biało-niebieskich barwach miały również swoje odzwierciedlenie na arenie indywidualnej. W roku 1959 Malinowski zdobył srebrny medal, natomiast Kapała brązowy. Już dwa lata później w finale na torze w Rzeszowie najlepszy okazał się Florian Kapała, a swoją dominację i świetną formę w tamtym okresie potwierdził również rok później broniąc mistrzowskiego tytułu.
Przełom lat 50., 60. i 70. XX wieku to dominacja Górnika Rybnik (później KS ROW Rybnik) z małymi wyjątkami, zarówno jeśli chodzi drużynowe mistrzostwa Polski jak też rozgrywki indywidualne. Warto nadmienić iż we wspominanych latach, rybniccy zawodnicy aż 20-krotnie stawali na podium IMP, w tym aż ośmiokrotnie na najwyższym stopniu podium. Najbardziej utytułowanym zawodnikiem i prawdziwym dominatorem był Andrzej Wyglenda, który do tej pory jest 3 najbardziej utytułowanym zawodnikiem jeśli chodzi o te rozgrywki.
Kolejno na długie lata przyszła era kilku klubów: Stali Gorzów, Unii Leszno, Sparty Wrocław oraz Falubazu Zielona Góra w osobie Andrzeja Huszczy oraz Zenona Plecha, który mistrzostwa zdobywał zarówno w barwach gorzowskiej Stali jak i GKS Wybrzeża Gdańsk. W roku 1986, Stal Rzeszów miała swojego reprezentanta na podium rozgrywek. Grzegorz Kuźniar, który całą swoją karierę spędził z Żurawiem na plastronie musiał uznać wyższość jedynie Macieja Jaworka i Wojciecha Żabiałowicza na torze w Zielonej Górze. W biegu dodatkowym o miejsce na podium pokonał Andrzeja Huszczę, a więc legendę i niezwykle utytułowanego zawodnika lokalnego klubu ze stolicy województwa lubuskiego.
Rok 1989 w historii państwa Polskiego zapisał się złotymi zgłoskami, jako koniec komunizmu w Polsce. Na ten sam rok przypadł również debiut Tomasza Golloba w rywalizacji o tytuł najlepszego żużlowca z orzełkiem na piersi. Debiut i brązowy medal po biegu dodatkowym z zawodnikiem rzeszowskiej Stali – Janem Krzystyniakiem, który ostatecznie wygrał z mniej doświadczonym wtedy Gollobem. Warto wspomnieć, że tuż za pierwszą czwórką uplasował się Janusz Stachyra z dorobkiem 10 punktów. Debiut Golloba zapoczątkował serię, którą wydaje się ciężko będzie pobić jakiemukolwiek z zawodników. Od roku 1989 do 2009 najbardziej utytułowany polski żużlowiec, 16 razy stawał na podium (8 razy złoto, 5 razy srebro, 3 razy brąz). Aktualnie jeżdżącym zawodnikiem, który ma najwięcej medali w swoim dorobku jest Janusz Kołodziej, czterokrotny triumfator turnieju.
Aktualnym Indywidualnym Mistrzem Polski z roku 2021 jest Bartosz Zmarzlik, który zwyciężył nad Maciejem Janowskim oraz wspominanym Januszem Kołodziejem. To właśnie w Zmarzliku polscy kibice upatrują kandydata na pobicie rekordu medalowego Tomasza Golloba.
Klasyfikacja medalowa wszech czasów – Pierwsza 10
|
Lp. |
Zawodnik |
Złoto |
Srebro |
Brąz |
Razem |
|
1 |
Tomasz Gollob |
8 |
5 |
3 |
16 |
|
2 |
Zenon Plech |
5 |
2 |
- |
7 |
|
3 |
Andrzej Wyglenda |
4 |
2 |
1 |
7 |
|
4 |
Janusz Kołodziej |
4 |
- |
4 |
8 |
|
5 |
Florian Kapała |
4 |
- |
2 |
6 |
|
6 |
Maciej Janowski |
2 |
2 |
3 |
7 |
|
7 |
Edward Jancarz |
2 |
1 |
3 |
6 |
|
8 |
Sławomir Drabik |
2 |
1 |
- |
3 |
|
9 |
Roman Jankowski |
2 |
- |
3 |
5 |
|
10 |
Stanisław Tkocz |
2 |
- |
1 |
3 |
|
10 |
Jacek Gollob |
2 |
- |
1 |
3 |
|
10 |
Rune Holta |
2 |
- |
1 |
3 |

